Güncel Yazılar

SURİYE'DE SONA YAKLAŞILIRKEN...

XXI. yüzyılın şimdiye kadar en büyük sorunu sayılabilecek Suriye Savaşı’nda sona yaklaşılmaktadır. Suriye’nin günümüzdeki durumuna ve geleceğine dair yapılan plan ve öngörülere bakılırsa bu savaşın neden yaşandığı ve hangi sorunu çözdüğü sorularına cevap vermek mümkün değildir. Zira, yerle bir edilen şehirler, tahrip olunan tarihî mekânlar, milyonlarla hesaplanan insan kaybı ve yapılan ... [...]

TÜRK HALKLARININ TÜRKİYE’YE GÖÇLERİ ÇERÇEVESİNDE KAZAKLARIN 1952 GÖÇÜ

Türk tarihinde göçler, önemli bir yere sahiptir. Bunu Türklerin ilk ortaya çıktığı dönemler (yani Hunlar, Göktürkler, Uygurlar vs) için de XX-XXI. yüzyıl Türk tarihi için de söylemek mümkündür. İlk Türk destanlarından birinin Uygurlara ait Göç Destanı olması da göçün Türk tarihindeki yerinin tespiti açısından iyi bir örnek teşkil ... [...]

S-400'LERİN ALIMI GERÇEKLEŞECEK Mİ?

Son aylarda Avrasya coğrafyasında yaşanan en önemli gelişmelerden biri de Türkiye ile Rusya Federasyonu arasında S-400 füzelerinin alımı konusunda varılan anlaşmadır. Söz konusu anlaşmanın stratejik mahiyette, silahların ise en ileri teknolojilerden biri olması, bölgesel ve küresel güçlerin de anlaşmanın seyrini yakından takip etmesine neden olmaktadır. Peki S-400’lerin özelliği nedir ve anlaşmanın hayata geçirilmesi ... [...]

RUSYA, NEDEN BAĞIMSIZ KÜRDİSTAN İSTEMİYOR?

Irak Kürdistan Bölgesi’nde yapılan bağımsızlık referandumu ve sonuçları, sadece bölge ülkeleri tarafından değil, Orta Doğu’da çıkarı olan başka devletler tarafından da yakından takip edilmektedir. Bu ülkelerden biri de Rusya Federasyonu’dur. Eskiden beri bölgeye büyük önem veren ve Kürt faktörünü, bölgeye yönelik siyasetinde önemli bir dayanak olarak kullanan Moskova, referanduma ... [...]

ANKARA-MOSKOVA MASASINDA 7 KRİTİK BAŞLIK

XXI. yüzyılın başından itibaren hızla gelişen ve adeta “stratejik işbirliği” seviyesine çıkan Türk-Rus münasebetleri, 2015’te yaşanan uçak krizi sonrasında 1990’lı yıllardaki seviyesine gerilemişti. 15 Temmuz 2016 tarihinde Türkiye’de meydana gelen darbe girişimi sırasında Moskova’nın bu olayı kınayan ilk ülkelerden biri olması ve ardından Türk tarafının başlattığı mektup diplomasisi taraflar arasında yeniden ... [...]

RUSYA-ABD HATTINDA NELER OLUYOR?

Donald Trump’un ABD Başkanı seçilmesinden sonra Rusya ile ABD arasındaki gerginliğin sona ereceği ya da en azından dozunun azalacağı düşünülüyordu. Zira seçim sürecinde Trump, ABD’nin NATO’ya verdiği desteği azaltacağını, dış politikadan ziyade iç meselelerle uğraşacağını, hatta Kırım’ı Rusya’nın bir parçası olarak tanıyacağını açıklamıştı. Bütün bu meseleler son yıllarda Rusya ile ABD ... [...]

RUS - AMERİKAN İLİŞKİLERİNİN KODLARI

Obama Döneminde Amerikan-Rus Gerginliğinin Sebepleri SSCB ve Doğu Bloku’nun yıkılmasıyla birlikte NATO’nun da ortadan kalkacağı, Soğuk Savaş’ın sona ereceği düşünülüyordu. Boris Yeltsin döneminde ekonomik ve iç sorunlarla karşı karşı kalan Rusya’nın izlediği dış politika ve Moskova’nın başta ABD olmak üzere Batı karşısında sergilediği teslimiyetçi tutum da bu düşünceyi pekiştiriyordu. Ancak bu durumun ... [...]

ŞANGAY, GERÇEKTEN DE ALTERNATİF OLABİLİR Mİ?

Türkiye’nin gerek AB ile gerekse de ABD ile sorun yaşadığı dönemlerde Türk yetkilileri, Ruslarla Avrasya birliğinin kurulabileceği ya da Türkiye’nin ŞİÖ’ne üye olabileceği konularını gündeme getirmektedirler. Son günlerde de Türk kamuoyununda böyle bir tartışma yapılmaktadır. Türkiye’nin AB ile sorun yaşadığı bu günlerde ŞİÖ yine alternatif olarak değerlendirilmeye başlandı. Peki ŞİÖ, ... [...]

DONALD TRUMP'IN SEÇİLMESİ, SOĞUK SAVAŞ'I SONLANDIRACAK MI?

Rusya’nın Kırım’ı ilhakından ve Suriye’de askerî operasyon başlatmasından sonra Rus-Amerikan münasebetleri iyice gerginleşti. Son aylarda Sergey Lavrov - John Kerry arasında görüşmeler sıkça yapılmasına rağmen Rus yetkililer, Suriye’de tarafların birçok kez çatışma eşiğine geldiklerini dile getirmektedirler. Hillary Clinton’un seçilmesi, ABD’nin şimdiki dış politikasının ve iki ülke arasındaki ... [...]

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN'IN BELARUS ZİYARETİ

11 Kasım 2016’da Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Belarus’u ziyaret etti. Belarus, SSCB’nin yıkılmasıyla bağımsızlık kazanmış, Türkiye de bağımsızlığını tanıyan ilk ülkelerden biri olmuştur. Buna rağmen Beyaz Rusya olarak da adlandırılan ülke, Türkiye’de pek iyi tanınmamakta, hatta Rusya ile karıştırılmaktadır. Hâlbuki Ruslarla aynı ırktan (Slav) olmalarına rağmen aralarında daha 13. yüzyıldan itibaren farklılıklar ... [...]

ENERJİDE BATI İLE DOĞU ARASINDAKİ KÖPRÜ: TÜRKİYE

26. Dünya Enerji Konferansı İstanbul’da yapılmaktadır. Konferans için herhâlde daha uygun bir ev sahibi bulunamazdı. Zira son yıllarda izlenen siyaset ile Türkiye, Avrasya coğrafyasında enerji alanında en önemli aktörlerden biri hâline geldi. Bunun da en önemli sebebi, Türkiye’nin coğrafî konumudur. Çatışmaların yaşandığı sorunlu bölgelere yakınlığı dolayısıyla sıklıkla Türkiye’nin coğrafî ... [...]

TÜRK CUMHURİYETLERİNİN BAĞIMSIZLIĞININ 25. YILI: BAŞARILAR VE BAŞARISIZLIKLAR

1991 yılında SSCB’nin yıkılmasından sonra Birlik içerisindeki beş Türk cumhuriyeti bağımsızlığını kazandı. Günümüzde Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan ve Türkmenistan, bağımsızlıklarını pekiştirmiş, Avrasya coğrafyasında önemli rol oynayan birer ülke konumundadırlar. Bununla birlikte bağımsızlıklarından günümüze kadarki tarihleri farklı şekilde gelişti. Bu gelişim sürecinde cumhuriyetlerin etnik yapısı, ... [...]

TÜRK-RUS MÜNASEBETLERİNDE KALINDIĞI YERDEN DEVAM EDİLECEK

XXI. yüzyılın başında Avrasya coğrafyasındaki en önemli gelişmelerden biri olarak nitelendirilen Türk-Rus yakınlaşması, Kasım 2015’te yaşanan uçak krizi dolayısıyla sekteye uğramış, siyasî, diplomatik, ekonomik ve kültürel alandaki işbirliği askıya alınmıştı. 9 Ağustos’ta Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’un gerçekleştirdiği Petersburg ziyareti ile ise bölgenin iki önemli ülkesi arasındaki küskünlük ... [...]

2016 AVRUPA FUTBOL ŞAMPİYONASININ ARDINDAN

10 Temmuz 2016’da 15. Avrupa Futbol Şampiyonası sona erdi. Her şampiyonanın olduğu gibi bu şampiyonanın da dikkat çeken özellikleri oldu. Bu özellikleri aşağıdaki şekilde sıralayabiliriz:   - En başta daha elemelerin bir takım sürprizlerle sona erdiğini görmüştük. Nitekim Hollanda, Danimarka ve Yunanistan gibi eski şampiyonlar, bu şampiyonaya katılamadılar. Özellikle Hollanda’nın yokluğunun büyük bir eksiklik ... [...]

RUSYA-NATO REKABETİ

Haziran ayının ortasında Brüksel’de yapılan NATO Savunma Bakanları Toplantısı’nda üç Baltık ülkesi ile Polonya’da dört taburun konuşlandırılması kararı alındı. Mayıs ayında ise ABD, Romanya’daki füze kalkanını aktif hâle getirme kararı almıştı. Resmî olarak Batılı yetkililer bu füze kalkanının Orta Doğu’dan gelebilecek füze saldırılarına karşı NATO’yu koruma amacı taşıdığını, Doğu Avrupa’daki ... [...]

EUROVİSİON'A KATILMALIYIZ

14 Mayıs’ta İsveç’in başkenti Stockholm’de 61. Eurovision Şarkı Yarışması sona erdi. Ukrayna’yı temsilen Kırım Tatar kökenli Jamala”1944” Şarkısı ile birinci oldu. II. Dünya Savaşı’ndan neredeyse hemen sonra Avrupa ülkelerini kültürel alanda bir araya getirmek amacıyla başlatılan yarışma, spor müsabakası olmayan dünyadaki en popüler yarışmadır. Yarışmanın resmî amacı ise başarılı ... [...]

9 MAYIS’IN ÖNEMİ

9 Mayıs günü, dünyanın birçok ülkesinde kutlanmasına ve önemli bir tarih olarak kabul edilmesine rağmen Türkiye’de pek bilinen ve önem verilen bir gün değildir. Hâlbuki II. Dünya Savaşı’nın resmen sona erdiği gün olarak kabul edilen 9 Mayıs 1945 tarihi, şüphesiz Türkiye’yi de yakından ilgilendiren ve Ankara’nın bundan sonraki siyasetini etkileyen bir gündür. Almanya’nın ... [...]

RUS ARŞİV BELGELERİ: "SOYKIRIM YOK" DİYOR

“Ermeni meselesi” uzun yıllardan beri özellikle Nisan ayının sonlarında Türkiye’nın gündemine gelen önemli konulardan biridir. Özellikle Ermeni diasporalarının kalabalık ve etkili olduğu ülkeler, Türkiye’yi “Ermeni soykırımı” ile suçlamakta, bu konuyu gerek ikili münasebetlerde gerekse de Türkiye’nin AB’ye üyelik sürecinde Ankara’ya karşı baskı aracı olarak kullanmaktadırlar. ... [...]

YUKARI KARABAĞ’IN MESAJI VAR

Nisan ayının başında uluslararası kamuoyunun dikkatleri nispeten uzun bir süreden sonra yeniden Kafkasya’ya çevirildi. Bunun sebebi ise Azerbaycan ile Ermenistan arasında yaşanan çatışmalar oldu. Ermenistan’ın Azerbaycan’ın topraklarını işgalinden sonra başlayan savaş,  1994’te taraflar arasında ateşkesin imzalanmasıyla sona erse de zaman zaman meydana gelen küçük çaplı çatışmalar sorunun mevcudiyetini ... [...]

YUKARI KARABAĞ’DA NELER OLUYOR?

2 Nisan’da Yukarı Karabağ’da Azerbaycan ile Ermenistan askerî birlikleri arasında meydana gelen çatışmalar, Mayıs 1994’te taraflar arasında ateşkesin imzalanmasından sonra yaşanan en büyük tırmanmaydı. Bundan önce de taraflar arasında küçük çaplı çatışmalar yaşansa da geçtiğimiz günlerde yaşanan olaylar öncekilerden çok farklı ve çok daha büyük boyuttaydı. Nitekim her iki ... [...]

STRATEJİK İŞBİRLİĞİNE NE OLDU?

Rusya’nın Suriye’den kısmî de olsa çekilmesi, Türkiye’de terör olaylarının yaşanması ve Vladimir Putin’in Türk halkına başsağlığı dileğinde bulunmasına bağlı olarak Türk-Rus münasebetlerinde az da olsa iyileşme beklenirken Rusya, Türkiye’ye uyguladığı yaptırım listesini genişletmeye, Rus yetkililer de Türkiye karşıtı açıklama yapmaya devam etmektedirler. Bunun neticesinde de 1990’lı yıllarda bavul ... [...]

RUSYA, SURİYE'DEN NEDEN ÇEKİLİYOR?

30 Eylül’de hava operasyonunun başladığı günden itibaren Rusya, Suriye’de yaklaşık 9 bin askerî uçuş gerçekleştirdi, Rusların bu desteği sayesinde Esad rejimi 400’den fazla yerleşim yerini kontrolü altına aldı. Bu husus, başlayan barış görüşmelerinde gerek Moskova’nın gerekse de Esad’ın elini güçlendirmiş oldu. Uluslararası kamuoyu barış görüşmeleri ve varılan anlaşmaların Suriye’deki ... [...]

TÜRK-RUS MÜNASEBETLERİNDE NE OLUYOR?

Ankara’nın Rus uçağını düşürmesiyle başlayan Türk-Rus münasebetlerindeki gerginlik, tarafların ikili münasebetleri stratejik ortaklığa çıkartma yönündeki 25 yıllık çabalarını bir anda yok etti. Bundan daha bir ay öncesinde Türk yetkililer, stratejik ortaklıktan bahsederken ve Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Recep Tayip Erdoğan Moskova’daki cami açılışında Vladimir Putin’in en önemli ... [...]

RUSYA’NIN SURİYE HAMLESİNİ ANLAMAK

30 Eylül 2015’te Rusya Federasyonu, Suriye’de hava operasyonu başlattı. Moskova, operasyonun hedefinde İŞİD ve diğer terör örgütlerinin olduğunu ileri sürmektedir. Bu operasyon, ne anlama gelmekte? Moskova’ya ne tür getiri ve götürüleri olacaktır? Bütün bunları anlamak için Rusya’nın son yıllardaki durumu ve dış politikasına bakmak gerekmektedir. Vladimir Putin’in iktidara gelmesiyle birlikte ... [...]

ŞİÖ’NÜN GENİŞLEMESİ: ÜYE VE ADAY ÜLKELER AÇISINDAN DEĞERLENDİRME

10 Temmuz 2015 tarihinde Rusya Federasyonu’na bağlı Başkurdistan Özerk Cumhuriyeti’nin başkenti Ufa şehrinde Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ) yapıldı. 2001 yılında Rusya, Çin, Kazakistan, Tacikistan, Kırgızistan ve Özbekistan liderleri tarafından kurulan ŞİÖ, özellikle bölgesel ülkelerin dikkatini çekmeye devam etmektedir. Nitekim Ufa Zirvesi’nin en önemli sonucu şüphesiz Hindistan ile Pakistan’ın ... [...]

TÜRK CUMHURİYETLERİNDE SPOR (AZERBAYCAN, KAZAKİSTAN, TATARİSTAN ÖZERK CUMHURİYETİ)

Türklerin eskiden beri çeşitli spor dalları ile uğraştıkları bilinmektedir. Hayat tarzının da bunda etkisi büyüktür. Atçılık, okçuluk, cirit, koşu, güreş vs. Hunlardan başlayıp günümüze kadar Türklerin başarılı oldukları spor dallarının başında gelmektedir. Modern ya da diğer bir deyişle Olimpiyat Oyunları’nın programında yer alan spor dalları da Türklerin ilgi duyduğu ve özellikle son yıllarda başarılar elde ... [...]

TATARİSTAN-TÜRKİYE MÜNASEBETLERİ

1994 yılında  Moskova ile Tataristan Hükümeti arasında imzalanan Yetkileri Paylaşma Anlaşması ile Tataristan Cumhuriyeti, dış ülkelerle münasebetler tesis etme hakkı kazanmıştır. Günümüze kadar Tataristan 100’den fazla anlaşma ve protokol imzalamıştır ki, bunların çoğu ticarî ve ekonomik içeriktedir. Tataristan’ın dış ülkelerle münasebetler geliştirmesinde 1990’lı yılların ikinci yarısında kurulan Yetkili ... [...]

TANAP, “Türk Akımı” ve Türkiye’nin Üstlendiği “Enerji Koridoru” Misyonu

Son yıllarda izlediği aktif siyaset dolayısıyla Türkiye, büyük gaz ve petrol yataklarına sahip olmamasına rağmen Avrasya coğrafyasında enerji alanında önemli bir oyuncu hâline geldi. Ankara’nın coğrafî konumunu iyi kullanması ve enerji kaynaklarına sahip komşu ülkelerle işbirliğine gitmesinin bunda etkisi büyüktür. Türkiye’nin bu süreçteki bir başka özelliği de enerji kaynaklarını pazarlama konusunda ... [...]

RUSYA, MÜTTEFİKLERİNİ Mİ KAYBEDİYOR ?

Yaklaşık yarım asır süren Soğuk Savaş, SSCB’nin yıkılışıyla resmen sona erse de XXI. yüzyılın başında Rusya enerji kaynaklarından elde ettiği gelirler sayesinde adeta iki kutuplu düzeni yeniden canlandırmış oldu. Bu bağlamda gerek Soğuk Savaş zamanında gerekse de günümüzde ABD ile Rusya’nın geleneksel müttefikleri mevcuttu(r). Birinin müttefiki olmak için diğerinin rakibi olmak yeterlidir. İki kutuplu dünya düzeninde ... [...]

TÜRK DÜNYASINDA SÜRGÜN VE GÖÇ (KİTABIN “EDİTÖRLERİN NOTU”NDAN ALINTI)

Prof. Dr. Nesrin Sarıahtmetoğlu ile Doç. Dr. İlyas Kemaloğlu’nun ortaklaşa yayına hazırladıkları Türk Dünyasında Sürgün ve Göç adlı kitap, Türk Kültürüne Hizmet Vakfı tarafından yayımlandı. Bu kitap, son bir asırda Türk dünyasında yaşanan göç ve sürgün süreçlerini, kısacası bir devrin panoramasını gözler önüne ... [...]

UKRAYNA KRİZİNİN KÂRLISI: BELARUS

Uzun süreden beri devam eden Ukrayna krizi, bölgesel ve küresel ülkelerin birçok alanda zarar görmesine neden oldu. Kırım’ı kaybeden ve Rusya’ya sınır bölgelerinin ayrılıkçı hareketiyle uğraşmak zorunda kalan Ukrayna, istikrardan hâlâ uzak ve ekonomik sıkıntılar çekmektedir. Rusya, kendisi için hayatî önem taşıyan Kırım yarımadasına sahip olsa da Batı ile sorun yaşamaktadır. Buna bağlı olarak petrol ... [...]

DÜNDEN BUGÜNE KIRIM. KIRIM TARİHİNE KISA BİR BAKIŞ

Bu yazı, kendi çalışmalarımdan derlenmiş olup, Aralık 2015’te Almanya’nın Duisburg şehrinde gerçekleştirilen Kültür ve Kitap Fuarı’nda yaptığım konuşmanın özetidir.   Kırım yarımadası, yüzölçümü olarak fazla büyük bir alan kaplamasa da (27.000 km2) gerek tarih boyunca gerekse de günümüzde birçok ülkenin dikkatini çekmiş ve bu güçlerin mücadele alanı ... [...]

RUSYA’NIN EKONOMİSİNE NELER OLUYOR?

Son günlerde uluslararası kamuoyunun yakından takip ettiği konulardan biri, Rus Rublesi’nin hızlı bir şekilde değer kaybetmesi ve Rusya’nın ekonomik krizin eşiğinde olmasıdır. Ağustos ayında 1 Dolar, yaklaşık 35 Ruble iken, 16 Aralık’ta 80 Ruble’ye kadar çıktı. Euro karşısında da Ruble, aynı şekilde değer kaybetmektedir. Rus Rublesi’nin değer kaybetmesi, Rusya’da paniğe yol açtı. Bazı mağazalar, fiyatların Dolar ve Euro olarak ... [...]

PUTİN’İN ARDINDAN

Son günlerde Ak Saray, çok önemli misafirleri ağırlamaktadır. Papa Francesco’nun Türkiye’den ayrıldığı gün, Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Vladimir Putin,  Türkiye’yi ziyaret etti. Rus lider, Ankara’da hem V. Türk-Rus Üst Düzey İşbirliği Konseyi Toplantısı’na katıldı hem de Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile yaklaşık üç saat süren görüşme gerçekleştirdi. ... [...]

TÜRK DÜNYASININ VİZYONU: TÜRKVİZYON

Tataristan Özerk Cumhuriyeti’nin başkenti Kazan, 2014 Türk Dünyası Kültür Başkenti olarak 2014’te ilim, sanat, müzik, kültür vs. alanlarda çeşitli organizasyonlara ev sahipliği yapmaktadır. Bunlardan biri de II. Türkvizyon Şarkı Yarışması’dır. Eurovision benzeri bir yarışma olan Türkvizyon’un ilki, 2013’te Eskişehir’de yapılmıştı. II. Türkvizyon Şarkı Yarışması’na Türk ... [...]

RUS GAZI, GÜZERGÂH MI DEĞİŞTİRİYOR?

Çin’in başkenti Pekin, bu günlerde Asya Pasifik Ekonomik İşbirliği Örgütü Zirvesi’ne ev sahipliği yapmaktadır. 21 ülkenin devlet başkanı bu zirvede “Asya-Pasifik Ortaklığı Üzerinden Geleceği Belirlemek” konusunu tartışmaktadır. Asya Pasifik Ekonomik İşbirliği Örgütü, Avustralya, Kanada, Japonya, ABD, Çin, Rusya gibi dünyanın önde gelen ekonomilerini bir araya getirmesi dolayısıyla şüphesiz ... [...]

RUSYA-BATI MÜNASEBETLERİNDE POLONYA

SSCB ile Polonya, Soğuk Savaş döneminde Varşova Paktı içerisinde yer aldı ve Batı’ya karşı blokun diğer müttefikleriyle birlikte hareket ettiler. Paktın karargâhı Moskova’da olmasına rağmen birliğin, Polonya’nın başkentinin adını taşımasının sebebi, 1955’te paktın kuruluşuna dair anlaşmanın Varşova’da imzalanmasıdır. SSCB’nin Arnavutluk, Bulgaristan, Çekoslovakya, Doğu Almanya, Macaristan, Polonya, Romanya’yı söz ... [...]

AVRUPA, GAZSIZ KALMAYACAK

Son on yıldır kış ayları yaklaştığında uluslararası kamuoyu, kışın enerji krizinin yaşanıp yaşanmayacağı sorusuna yanıt aramaya başlamaktadır. 2014 yılı sonu da bu bağlamda bir istisna değildir. Hatta tam tersine Rusya-Ukrayna münasebetlerindeki gerginlik, tarihî zirveye çıktığından dolayı, bu krizin yaşanacağına kesin gözüyle bakılıyordu. Bilindiği gibi 2004 yılının Kasım ayında Ukrayna’da Turuncu Devrim gerçekleşti. Devrimin sebebi, Viktor ... [...]

AKDES NİMET KURAT, TATARİSTAN’DA ANILDI

6 Ekim 2014 tarihinde Rusya Federasyonu’na bağlı Tataristan Özerk Cumhuriyeti’nin başkenti Kazan’da Akdes Nimet Kurat’ın Topkapı Sarayı Müzeyi Arşivindeki Altın Ordu, Kırım ve Türkistan Hanlarına Ait Yarlıklar ve Bitikler adlı eserinin Rusça tercümesinin tanıtımı yapıldı. Tanıtıma Tataristan Cumhuriyeti yetkilileri ve A. N. Kurat’ın Türkiye’de yaşayan torunları da ... [...]

HAZAR’IN STATÜSÜ SORUNU ÇÖZÜLÜYOR MU?

Adını, Türk boyu Hazarlardan alan Hazar Denizi (Gölü), SSCB’nin yıkılışından sonra bölgenin en büyük sorunlarından biri hâline geldi. SSCB’nin yıkılışından önce Hazar’ın statüsü, Rusya ile İran arasındaki ikili anlaşmalarla belirleniyordu. Taraflar, kesin bir sınır çizgisi belirlemeseler de Hazar, hiçbir zaman Moskova ile Tahran arasında en büyük sorun olmadı. Ancak SSCB’nin yıkılışından sonra ... [...]

TÜRKOLOG SERGEY KLYAŞTORNIY VE ESERLERİ

XX. yüzyılın en büyük Türkologlarından biri olan Sergey Klyaştornıy, 22 Eylül 2014 tarihinde vefat etti.  Klyaştornıy kaleme aldığı onlarca kitap ve yüzlerce makale ile Türkoloji araştırmalarına önemli katkılarda bulunan bir bilim adamıdır. 4 Şubat 1928’de Beyaz Rusya’nın Gomel şehrinde doğan Sergey Klyaştornıy, 1950’de Leningrad Devlet Üniversitesi Şarkiyat Fakültesi’nden mezun oldu. 1963’te ... [...]

XVII. TÜRK TARİH KURUMU KONGRESİ

15-17 Eylül 2014 tarihlerinde Ankara’da XVII. Türk Tarih Kurumu Kongresi yapıldı. 2014 yılı, Türk Tarih Kurumu’nun 83. yıl dönümüdür. Daha 1930’da Mustafa Kemal Atatürk’ün direktifiyle Türk Tarihi Tetkik Heyeti kuruldu. Ancak kurumun kuruluş tarihi olarak 12 Nisan 1931 tarihi kabul edilmektedir. Bu tarihte heyet, Türk Tarihi Tetkik Cemiyeti adıyla yeniden teşkilatlandırıldı, daha sonra da Türk Tarih Kurumu ... [...]

ŞİÖ ZİRVESİ: PUTİN’İN ULUSLARARASI KAMUOYUNUNA VERDİĞİ MESAJLAR

Son yıllarda her ne kadar Türkiye üyelik isteğini ısrarla devam ettirse de Şanghay İşbirliği Örgütü, eski önemini kaybetmiş gibi gözükmektedir. Bunun birçok sebebi vardır. Üye ülkelerin farklı amaçlara sahip olması, üye ülkeler arasında bir takım sorunların yaşanması, örgütün bölgedeki sorunları çözme konusunda pek başarılı olamaması (daha doğrusu müdahale bile etmemesi), bu ... [...]

SON GELİŞMELER ÇERÇEVESİNDE TÜRK-RUS MÜNASEBETLERİ

Son yıllarda Türk-Rus münasebetlerine dair kaleme aldığımız yazılarımızda son yıllardaki Türk-Rus yakınlaşmasını, hep Avrasya coğrafyasındaki (XXI. yüzyıl) en önemli gelişmelerden biri olarak nitelendirdik ve XX. yüzyılın başında Türkiye ile Rusya arasında gerçekleşen işbirliği ile karşılaştırdık. 1938’de Mustafa Kemal Atatürk’ün ölümünden sonra Türk-Rus münasebetlerinde çeşitli sebeplerden ... [...]

Ukrayna’daki Gelişmelerin Kısa Vadeli Sonuçları

Ukrayna’nın AB ile müzakereleri askıya alması (2013) ve ardından da muhaliflerin baskısıyla dönemin Ukrayna Devlet Başkanı Viktor Yanukoviç’in Rusya’ya kaçması, geri dönüşü olmayan gelişmelere yol açtı. Moskova, Kırım yarımadasını Rusya Federasyonu’na dâhil etti ve çok kısa süre içerisinde Kırım’ı, Rusya’nın özerk cumhuriyetlerinden biri hâline getirdi. Kırım’da Rus ... [...]

Gümrük Birliği’nden Avrasya Ekonomi Birliği’ne

Aralık ayının sonunda Gümrük Birliği üye ülkelerinin (Rusya, Belarus, Kazakistan) devlet adamlarının katılımıyla gerçekleştirilen Avrasya Yüksek Ekonomi Kurulu Zirvesi’nde önemli kararlar alınmıştır. Bu kararlardan en dikkat çekeni şüphesiz, tarafların Avrasya Ekonomi Birliği’nin kurulması, hatta 1 Ocak 2015 tarihinde faaliyete geçirilmesi konusunda mutabık kalmalarıdır. SSCB’nin yıkılışından sonra Moskova, ... [...]

AB’nin Yerini ŞİÖ mü Alıyor? 50 Yıl Da Burada Mı Beklenilecek?

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, Rusya ziyareti sırasında bir kez daha Şanghay İşbirliği Örgütü’ne üyelik konusunu gündeme getirmiş, Rusya, Kazakistan ve Belarus’un üye olduğu Gümrük Birliği’ne ilgi duyduğunu dile getirmiştir. NATO üyesi olan ve AB ile üyelik müzakereleri yürüten Türkiye’nin bu iki birliğe olan ilgisini anlamak güçtür. AB ile müzakerelerin 50 yıldır devam ... [...]

Rusya-İran Yakınlaşması

Her ne kadar Rusya Federasyonu, İran’ın en önemli ortaklarından ve uluslararası arenadaki savunucularından biri olsa da iki ülke arasında zaman zaman bir takım sorunlar yaşanmaktadır. Zamanında İranlı yetkililerin ülkelerinde nükleer santral inşa eden Ruslara ödemeleri geciktirmeleri ve silah alım satımında yaşanan sorunlar, iki ülke arasındaki münasebetleri olumsuz etkileyen gelişmeler olmuştur. İki ülke arasındaki münasebetlerde son ... [...]

Suriye Hristiyanlarının Umudu: Rusya

Suriye’de aylarca süren iç savaş, bugüne kadar daha çok Suriye’ye dış müdahalenin yapılıp yapılmayacağı konusu çerçevesinde gündeme gelmiştir. Farklı dinî ve etnik gruplar da dâhil olmak üzere Suriye’deki halkın durumu konusu ise ikinci planda kalmaktadır. ORSAM daha önce Suriye’deki Çerkeslerin Rusya’ya göçleri ile ilgili makale ve rapor yayımlamıştır.[1] Raporda da ... [...]

Suriye Konusundaki Rusya-ABD İşbirliği, İran’ı da Kapsayabilir mi?

1 Ekim 2013’te Endonezya’nın Bali adasında başlayan ve 10 Ekim’e kadar devam edecek Asya Pasifik Ekonomik İşbirliği Örgütü Zirvesi çerçevesinde bir araya gelen ABD Dışişleri Bakanı John Kerry ile Rusya Federasyonu Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov arasında gerçekleşen görüşmenin ana konusunu Suriye meselesi teşkil etmiştir. Suriye’ye hâlâ askerî operasyon düzenlenmediyse bu, Rus ve ABD dışişleri ... [...]

Gagavuzya Özerk Bölgesi ve Bölgedeki Bazı Sorunlar

Gagavuzların kökeni, çok tartışılan bir konudur; onların Oğuzlardan geldiklerini savunanlar olduğu gibi, kökenlerini Tuna Bulgarlarına bağlayanlar da vardır. Yine araştırmacıların bir kısmına göre Gagavuzlar; Oğuz, Peçenek, Kıpçak ve Anadolu Selçuklu Türklerinin karışımından meydana gelmişlerdir. Hıristiyan (Ortodoks) olan Gagavuzların vatanı olarak Dobruca kabul edilmektedir. XV. yüzyılın başlarında Osmanlı hâkimiyetine giren ... [...]

Rusya-ABD Anlaşmasını Nasıl Yorumlamalıyız?

İsviçre’nin Cenevre şehrinde Rusya ve ABD Dışişleri Bakanları Sergey Lavrov ve John Kerry arasında üç gün süren görüşmeler neticesinde taraflar, anlaşmaya vardıklarını açıkladılar. Buna göre Suriyeli yetkililer, bir hafta içerisinde sahip oldukları kimyasal silahların listesini sunacak, 2014 yılının ilk yarısında da bu silahlar Suriye’nin elinden alınacak ve yok edilecektir. Taraflar (Rusya ve ABD), Suriye’nin ... [...]

RUSYA’DAN DİKKATLİ OLMA ÇAĞIRISI

Vladimir Putin Rusya Federasyonu Devlet Başkanı  Çev. İlyas Kemaloğlu Günümüzde dünyada olup bitenler ve özellikle de Suriye’deki olaylar ve etrafındaki gelişmeler, beni doğrudan Amerikan vatandaşları ve siyaset adamlarına çağrıda bulunmaya itti. Rus ve Amerikan toplumları arasında iletişim eksikliğinin yaşandığı bir ortamda bunun önemli olduğunu düşünüyorum. Şunu da hatırlatmak isterim ki, iki ... [...]

Moskova-Tahran Hattında Ziyaret Anlaşmazlığı

12 Ağustos 2013 tarihinde Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Vladimir Putin’in İran’ı ziyaret etmesi bekleniyordu. Ancak Rus yetkililere göre, bu ziyaret iptal edilmiştir. Ziyaretin iptalinin sebebi ise iki ülke yetkililerinin ziyaretin içeriği, daha doğrusu görüşmenin yapılacağı yer konusunda anlaşamamalarıdır. Vladimir Putin, İran’ı Hazar ülkeleri turnesi çerçevesinde ziyaret etmeyi ve İran’ın yeni cumhurbaşkanı ile gerek ... [...]

Mısır’daki Olaylara Rusya’nın Yaklaşımı

Orta Doğu bölgesi, SSCB’nin etkili olduğu ve Kremlin’in bölgeye çeşitli alanlarda önemli yatırımlarda bulunduğu coğrafyalardan biriydi. SSCB’nin yıkılışından sonra ana mirasçısı olan Rusya Federasyonu, siyasi ve iktisadî buhran yaşadığından SSCB’nin Orta Doğu’daki varlığını devam ettirememişti. Moskova’nın bölgeye tekrar dönüşü, uzun süre almıştı. Rusya’nın bölgeye yönelik ekonomik ... [...]

ORTA DOĞU SİLAH PAZARINDA RUSYA’NIN PAYI

Silah satışı konusunda görüşmediğimiz neredeyse tek bir Arap ülkesi kalmamıştır.    (Anatoliy İsaykin, Rosoboroneksport Şirketinin Müdürü)  Orta Doğu bölgesi, SSCB’nin etkili olduğu ve Kremlin’in bölgeye çeşitli alanlarda önemli yatırımlarda bulunduğu coğrafyalardan biriydi. SSCB’nin yıkılışından sonra ana mirasçısı olan Rusya Federasyonu, siyasi ve iktisadî buhran yaşadığından ... [...]

KIRIM TATARLARI VE RUSYA İLE UKRAYNA ARASINDAKİ DİPLOMATİK KRİZ

SSCB’nin dağılmasından sonra Sovyetler Birliği’ni oluşturan en büyük iki cumhuriyet olan Rusya ile Ukrayna arasında tarihî olayların yorumlanması ve ortak mirasa sahip olma konularında birçok sorun yaşanmıştır. SSCB’nin dağılmasından sonra Rusya Federasyonu dâhil olmak üzere 15 eski Sovyet cumhuriyeti, tarihlerini gözden geçirmeye, hatta yeni tarih yazmaya başlamışlardır. Ruslar, Rus tarihinin Kiev Rusyası ile başladığını ileri ... [...]

S-300’LER SURİYE’DE

Geçtiğimiz günlerde Londra’da yayımlanan El-Kuds el-Arabî adlı gazete, Rus yapımı S-300 füzelerinin Rus askerî uzmanların kontrolünde Suriye’ye ulaştırıldığı haberi çıkmıştı. Rus askerî ve diplomatik kaynaklar da Rus Nezavisimaya Gazetesi’ne yaptıkları açıklamada bu haberin doğru olduğunu, söz konusu füzelerin Suriye’ye çok gizli bir şekilde son iki yılda ulaştırıldığını belirtmişlerdir. Elde ... [...]